POESÍAS (De ANTOLOGÍA DE POESÍAS EN GUARANÍ por RUDY TORGA) - Año 1998

PETEI JEVYNTE

Autor: JUAN MAIDANA

PETEI JEVYNTE
Peteĩ jevy iko'ẽ purahei ipotypáva
Oveve guyra jurúgui ha he'i chéve ipype:
"Oimeha che raperãme ajuhu vaerã upe ára
Mborayhugui oñemondéva che tavy vaerã hese".

Ha voieténte upégui asẽvo kuarahy'ãme
Rohecha ku tupãsýicha nañomi reñembo'y
Mba'eyru reha'ãrõvo mbykymi ñaime haguãme
Ha'upegui che rejárna ko yvy apére tyre'ỹ.

Ñemo'ã voínte uperõ omano vaekue che ára
Mba'eyrupe rejupirõ che aho'ivaicha pytũ
Nde jyva che mbo'adióva ñembyasýpe che nupãva
Ha upe ñaimehaguégui ndaikatumo'ãi aju.

Ha uperõ vy'a'ỹ kuarahy ave omo'ãva
Che reságui rekañyvo reraha pe imimbikue
Ha ka'aru ave ojayvývo, oguejy ja oike haguãma
Hesaype pytãhagui oñehẽ che javeve.

Ha upégui pytũmby vaicha jasyndive oñehẽva
Anína resẽ che ári che rasẽ porã haguã?
Ha jasy vaicha aveínte ñemo'ã ku ojeruréva
Pyharépe ijao hũre hataindy ñemonderã.

Ñemo'ã hũveravéva pyhare ojahe'oségui
Guyrami mante ikehápe oñembo'eramo ahendu
Ha oveve vaicha upévo amoite "Piketekuégui"
Ne ñe'ẽ che mopirĩva ogueru norte yvytu.

Ha ko'agã che ko'ẽ che ñe'ẽvaicha ipotyrõ
Ojera jevy pyahúta kuarahy resẽ jajái
Ha "Elisa" opurahei ha amo yvága ohupytývo
Pe nde réra "Tupãsyme" yvytu oguero pojái.

CHE MBYJA REKO PANAMBIPE
Ñembyasy ipepo jepoyhuva
Vy'ami recove pykuaha,
Oheka co ñandeicha oyuayhuva,
Oipotá ñemyrõ mymbarã.

Ka'arurõ iñarõiterasava
Oipotanteko asẽ aha reí.
Puraheipe ñoite ambohasáva,
Pe nde rera ahenoi che año mi.

Pyharerõ aguapy ñasaindype
Cheañoiteke, taime, ta vy'a.
Ojapo chendive pe Jasype
Mandu'a, nderehe, mbaraka.

Ñemo'ã upeyave yvotytype
omimbava hogue kuera mi.
Ha vy'a, purahei, jerokype
Nerenoiva yvytundie aveí.

Peteĩ ipoty porãveva
Ojayvy oñañuavo ambue
Oikytyvo ojuehe hogue kuera
Vaicha cheve he'i hyapukué.

Mborayhu ne ñe'e omomimbiva
che ryakuã oguerahata ichupe.
Ne mbyya ku heko panambiva
To jajai kuarahyicha ipype.

NDIKATU MO'ÃI ROHECHAREI
Rohecharei ndikatu mo'ãgui
Peinama ipoty nde jeguakarã
Heñoiva ñe'ẽ che agã ruguagui
Toiko nde pepore nde vy'a irurã.

Oñanirogua kuarahy resare
Panambivera nde rekove kue
ha nde jejokoi oĩ nde guatare
che juru rekava romoñe'esẽ.

Mara piko peicha che renonde'a
Teko jeroky rero saraki.
Reipyaha chugui mborayhu nuha,
che jura haguã re mbo sako'ĩ.

Ipahape agã jaha jahavevo
Ndentema yvy'ari porã rerekuá.
Nderesa ipayeva che rehe oma'evo
Ijajaipaitepe che resapepa.

Ha ojapeheve repukavy mirõ
Ne rembe ojeravo nde juro yke.
Umiva apytegui ne ñe'ẽ otirivo
Che kytĩ rasy mborayhu kyse.

• ANTOLOGÍA DE LAS MEJORES POESIAS EN GUARANÍ. Selección e Introducción: RUDY TORGA. Editorial El Lector, Asunción-Paraguay, 1998 (pp.214)